Veysi Dündar’dan Haftanın Portresi: Türkiye’nin Yaşlanmayan Yüzleri; Fabrika Kızı Alpay ve Diğerleri…

0

Cibali Tütün Fabrikası artık Kadir Has Üniversitesi. Burada sigara sarıldığına dair izleri ancak camlarına vitrin süsü gibi asılmış sahte tütün balyalarından anlarsınız. İstanbul’un en güzel noktasında tütün fabrikasına ihtiyaç duymazdık; orası güzel bir eğitim kurumu oldu diye de üzülmedik. Neticede Kadir Has vatansever ve hayırsever bir burjuva idi. Özel üniversiteler kâr için mi, ilim bilim için mi mukayesesine girmeden kendisini saygıyla analım.

Bizim üzüldüğümüz dünyada tütünün ana vatanı olan bir coğrafyada yaşayıp tütün tekellerinin ürettiği sigaralara tabi olmamız. Sigaranın matah bir şey olduğunu iddia edecek değilim. Neticede sağlığa zararlı.

Tütün zararlı da silah zararsız mı ? ‘Milli silah sanayimizi kuruyoruz’ diye bayağı gururluyuz; lakin milli tütün sanayimiz ortadan kalktı, dert etmiyoruz.

Maltepe İstanbul’da küçük bir semt, Samsun Karadeniz’de bir il. Bunlar bir zamanlar sigara markası idi. Bafra vardı, hatta Silahlı Kuvvetler vardı. Artık askerlik de bedeli mukabili, sigarasını mı nostaljileyeceğiz?

Büfeden Türkçe sözlü sigara isteme dönemi bitti. ‘Asılacaksan İngiliz ipi, zehirleneceksen Amerikan sigarası’. İçinde ne olduğu şüpheli; başlaması kolay, bırakması müşkül. Eroin mi var, esrar mı bilinmez terkibinde.

Konumuz tütün değildi ama çağrışım denizi bizi oraya savurdu. Konumuz fabrika da değil. Konumuz yazının başındaki fabrikada çalışan bir kız.

Bu kız bir zamanlar bırakın TV’nin, radyonun bile tek kanallı olduğu yıllarda 24 saatin 5 dakikasını almadan günü kapamazdı. Bunu şununla mukayese edin: Tüm internet sitelerini, tvleri, radyoları toplayın, üzerine bir de şu an gazete ya da yazılı basın diye takip edilen içeriği 1000’le çarpın. İşte bu kesif içeriğin her gün kabaca yüzde yarımı bu şarkının huzur hakkı idi.

Fabrika kızını dinlemeden uyunmazdı. Alpay adlı bir Türkçe sözlü hafif müzik şarkıcısının seslendirdiği, Bora Ayanoğlu gibi ahir zaman Yunus’unun hem yazıp hem bestelediği ‘Fabrika Kızı’nın neden bu kadar sevildiğine dair çok şey yazılıp çizilemeden bir başka şarkıda söylendiği gibi bir fırtına alıp götürdü bizi.

İnternet çağının içerik bombardımanı ile o yüzde yarımlık pay milyar kere milyarda yarıma düştü. Yine de hiçbir vakit çalındığında kulak kabartmadan da geçmedik.

1969’da ilk yazıldığında Alpay 33 yaşında idi. Fabrika Kızı hadi olsun 17. Şimdi Alpay 83’ünde Fabrika kızı ise hala 17. Tek bir farkla ki, artık çalışacağı bir fabrika yok. Şanslı ise Cibali fabrikasına yine gidebilir, ama okumaya.

Şarkının söz yazarı ve bestecisi Bora Ayanoğlu’nun yukarıda linkteki röportajında da yer aldığı üzere şarkıyı boşa kaleme almadığı belli. Ayanoğlu’nun samimi bir şekilde ifade ettiği, emeğin ve emek karşıtlığının siyasi kampınızı belli ettiği yıllarda derdini bu kadar güzel ifade etmesine hayran olmamak elde değil.

Adaşı stoper Alpay’ın tercihlerinden çok farklı imiş aynı zamanda bir kaleci olan Alpay’ın tercihleri. Bora Ayanoğlu’nun daha 23 yaşında iken heyecanla yazdığı şarkıyı o kadar benimsemiş ki, aradan geçen 50 yıl Fabrika Kızını yaşlandıracağına gençleştirmiş.

İnsanın kafa kağıdına yansıyan yaşın değersiz bir sayı olduğu o kadar aşikar ki. Önemli olan toplumda dinamik olanla rabıtanız. Evet gençseniz, gücünüz var, eliniz tutuyorsa 1-0 öndesiniz. Ama sizi genç yapan toplumun gençleri ile olan ilişkinizdir.

Hiçbir zaman genç olamayanlar ve hiçbir zaman yaşlanmayanlar vardır.

Deniz Gezmiş ve arkadaşları, Berkin Elvan hiçbir zaman yaşlanmayan kategorisindedir. Fabrika Kızı ise bırakın yaşlanmayı her sene yeniden doğan bir umudun adıdır. Daha dün ölüm haberi duyulan işsiz öğretmen Kevser’in umutsuzluğuna yansıyan çaresizliktir Fabrika Kızının hüznü.

Bu ülkede 83 yaşında dahi fidan dikildiğine şahit olduk. Gitmeyerek kendimce cezalandırdığım imar talanı örneği Zorlu PSM’ye keşke gitseymişim ve tanık olsaymışım o şahane yüzleşmeye.

Bu ülkede yaşlanmayan Fabrika Kızı ve muhbirlikmiş onu da anladık.
Alpay’ın 83 yaşında değil 33 yaşında olduğunu da anladık.
Bu ülkede özgürlük, adalet ve demokrasi mücadelesi sürdükçe de hep 33 yaşında olacağını ise bir kez daha anladık.

CEVAP VER