Dindar ve Dinsiz Demokrasi

2

Dindar veya dinsiz bir demokrasinin olup olamayacağını anlayabilmek için yapmamız gereken ilk şey dinin ve demokrasinin ne olduğunu anlayabilmektir.

Din bir hayat şeklidir.

Demokrasi ise bir yönetim şeklidir.

Din size nasıl yaşamanız gerektiğini emreder.

Demokrasi ise size nasıl yönetilmeniz gerektiğini salık verir.

Din sizinle inandığınız ilah arasında ki bir akittir.

Demokrasi ise sizinle, sizi yönetenler arasındaki bir akittir.

Dinde dinin kurallarına mutlak itaat esastır.

Demokraside ise kurallara mutlak itaat değil, asgari oranda kabul esastır.

Dinde siz dinleyen, ilah ise dinlenen makamdır.

Demokraside ise siz dinlenen, sizi yönetenler ise dinleyen makamdır.

Dinde uymanız gereken kuralları seçemezsiniz.

Demokraside ise size uygun olmayan kuralları reddetme hakkına sahipsiniz.

Din size bu dünyada kaçınılmaz bir huzur değil, yeniden dirileceğinize inandığınız baki alemde huzur vaat eder.

Demokrasi ise size bu dünyada özlediğiniz yaşam koşullarına erişme şansını vaat eder.

Dinin emirleri ilahidir; tartışılmaz, değiştirilmez, zamana ve mekana göre esnetilemez.

Demokrasi ise kul yapısıdır; tartışılır, değiştirilir, zamana ve mekana göre esnetilir.

Dinde ilah tarafında gönderilen ve kuralları size iletmekle yükümlü bir elçi, bir de getirdiği kutsal bir kitap vardır.

Demokraside ise sizin seçtikleriniz, size öğrenmek istediklerinizi açıklarlar.

Dinde sahibi olduğunuz her şey size ilah tarafından gönderilmiş bir lütuftur.

Demokrasi de ise size lütuf değil, sahip olmanız gerekenler verilir.

Demokrasi ile dinin ortak tarafları yok mu?

Dinde en önemli özne insandır.

Demokraside de insan sistemin temel taşıdır.

Dinde kutsal mekanlara, mesela Kabe’ye, zarar vermek günahsa, insanın kalbini kırmak çok daha büyük bir günahtır. Çünkü mekanı insan, insanı ise ilah yaratır.

Demokraside de insana değil insan yapısına odaklanmak sistemin yaradılışına aykırıdır.

Dinde ilahi kurallar sizin kendinize zarar vermenizi yasaklar. Çünkü sizin zarar verdiğiniz hayat size zarar vermeden kullanmanız için verilmiştir.

Demokraside de birey olarak kendinize zarar vermemeniz gerekir; çünkü sistem sizi zarardan korumakla yükümlüdür.

Dinde ilah sizin ortak yaşayabilmeniz için diğer bireylere ve onlara ait her şeye zarar vermenizi yasaklar.

Demokraside de kurallar ortak yaşamın mümkün olabilmesi için karşılıklı mal ve can güvenliğini sağlar.

Dinde mutlak iyi sadece yeniden dirileceğiniz yerde mevcuttur.

Demokraside de mutlak iyi değil ortak iyi vardır.

Dinde kişiler değil, kurallar ve bu kuralları koyan ilah sadece bakidir.

Demokraside de demokratik kurallar ve kuralları koyan millet sadece baki olandır.

Dinde ilah özgürlüğünüzü elinizden almaz; fakat dengeli kullanmanızı emreder.

Demokraside de kurallar iradenize ket vurmaz; fakat toplumda yaşayanın sadece siz olmadığı gerçeğini bilmenizi sağlar.

Dinde fırsatların adil paylaşımı esastır; eşit dağılımı değil.

Demokraside de herkesin hak ettiğini alması esastır.

Dinde vicdan ve takva esastır.

Demokraside de vicdan ve kurallara azami itaat esastır.

Dinde kişiye özel muameleye yer yoktur. Tek üstünlük takvadadır.

Demokraside de üstünlük sadece liyakattedir.

Dinde ilahi emirlere uyulması için korku ve merhamet eksenli bir mekanizma vardır.

Demokraside de kuralla uyulması için ceza ve ödül sistemi vardır.

Dinde amaca ulaşmak için her yol mübah değildir.

Demokrasi de amaçlarınıza ulaşabilmeniz için size demokratik ilkelerden ödün verme özgürlüğünü vermez.

Dinde ilahi kurallar size doğru yolda ilerleme rehberliği yaparlar.

Demokraside de demokratik ilkeler demokrasi yolunda ilerleyebilmeniz için sizin fenerinizdirler.

Dinde akıl baliğ olmayanlara sorgu sual yoktur. İman için önce akıl esastır.

Demokraside de akıl süzgecinden geçmemiş kurallar uygulanamazlar. Demokratik ilkelerin uygulanabilmeleri için, bunların öncelikle rasyonel bir sorgu sürecinden başarıyla geçmeleri esastır.

Demokrasinin dini olmaz, Demokratın dini olur

Peki bunca farklılık ve ortak özelliğe rağmen dindar veya dinsiz demokrasi olur mu? Yani din ile en çok ortak özellik gösteren demokrasilere dindar, göstermeyenlere de dinsiz diyebilir miyiz?

Sistemin dindarı veya dinsizi olmaz. Hangi din egemen olursa olsun o sisteme. İster İslam, ister Hristiyanlık, isterse de Yahudilik.

Fakat dindar ve dinsiz olan sistemin kendisi değil sistemi inşa edenler ve sistemi idame edenlerdir. Dindar bir demokrat olabilirsiniz. Veya dinsiz bir demokrat olabilirsiniz.

Ne sistemin, ne de sizin bireysel demokratlığınız sizin ve ülkenizin dinine göre yön değiştirmez.

İnandığınız din bozulmamış veya yozlaşmamış bir din değilse sizin demokrasiye olan inancınızı değiştirmez.

Sistemin içinde yer alan bireylerin inandıkları dinin sayısal çoğunluğuna göre ülkenin politikalarında dini motifler olması kaçınılmazdır. Yani Müslüman ağırlıklı bir toplumda devlet sisteminde de İslam’ın etkilerini bulmamız doğal olan bir sonuçtur.

Fakat kritik nokta, devlet politikasının ne içeride, ne de dışarıda dini olamaz, ancak rasyonalitesi olur. Çünkü din size bu dünyada değil, yeniden dirileceğiniz dünyada mutlak üstünlük vaat ediyor. Peki yönettiğiniz insanlar bu dünyada üstünlük istiyorlarsa ne olacak?

Dinin değişmez emirleriyle beraber, mimarı insanlar olan demokrasi kurallarının beraber yaşayabilmesi için de karşılıklı tolerans dediğimiz mekanizma işler. Dini kutsallar, insan yapısına; insan yapısı da dinin kurallarına saygı duyar, inkar etmez.

2 YORUMLAR

  1. Çok anlamlı, çok değerli ve bilgilendirici bir yazı.

    Demokratik sistem uygulandığı ölçüde, temel taşları olan ifade, yaşam tarzı ve inanç özgürlüğü ile din ve siyaset arasında bir denge kurabiliyor. Kurulan bu dengede dinin siyasete, siyasetin de dine alet edilmemesine dikkat ediliyor. Günümüz dünyasına bir göz atarsak, ülkeler bu dengeyi kurdukları ölçüde ekonomik, kültürel alanda önde gidiyorlar. Böyle ülkelerin insanları da daha özgür ve daha rahat yaşıyorlar.

  2. Burada anlatılan demakrasi ile kıyaslanan din islam dini mi? pek anlayamadım. Eğer genel olarak dinlerden bahsediliyorsa bir şey diyemem ama söz konusu olan islam ise yukarıda yapılan açıklamalar en azından din konusundakiler islam örtüşmez

CEVAP VER