Büyük fikirlerden çılgın projelere geçiş

    0
    İbrahim Kahveci
    Karar

    Ülke yönetimlerinde partilerin ve kadroların seçimlerle değişimi, yeni fikir ve projelerin devreye girmesini olumlu mu etkiliyor? Bu konuda babamdan bir hatıra anlatmak istiyorum: “Ankara’ya gittiğimde Adnan’ı (Rahmetli Adnan Kahveci) düşünceli gördüm. Bana, “Süleyman galiba bizim bir dönem dinlenmemiz gerekiyor. Yeni fikir üretiminde parti (ANAP) yavaşladı; bir dönem sonra çok daha güçlü olarak büyük fikirlerle ülkeyi kalkındırırız” dedi.

    Bu anı 1990 yılında yaşanmıştı. Lakin babam olayın devamını da anlattı. “Aradan bir yıl kadar geçtikten sonra bir gün Adnan’ı ziyarete gittiğimde çok sinirli gördüm. Adeta etrafı dağıtıyordu. Ne olduğunu sorduğumda; “Süleyman gitti ülke, Süleyman bitti ülke… Battık Süleyman” diyordu.”

    Bu olay ise 1991 seçimlerinde yapılan vaatleri duyunca yaşanmış. “Kim ne verirse 5 lira fazlası benden; herkese iki anahtar….” Nitekim bu vaatler sonucu kamu bankalarının içi boşaltıldı; devlet hazinesi çöktü.

    Adnan Kahveci o rüşvetimsi seçim vaatlerinin sonucu Türkiye’nin en az bir 10 yılını kayıp edeceğini düşünüyordu. En fazla da erken emeklilik ile ülkenin çökeceğini hesap ediyordu.

    Nitekim de öyle oldu.

    1990 yılında bu ülkede 7 çalışana karşı 1 emekli vardı. Bugün hala 1,8 çalışan 1 emekliye bakmak zorunda.

    Bildiğiniz gibi bazı yıllar hariç, Türkiye’nin sosyal güvenlik sistemi sürekli artarak açık veriyor. Hatırlarsanız “SGK da İflas Ediyor” başlıklı yazımda rakamları vermiştim. Bugünkü değerle Hazineden SGK’ya ödenen para 2003 yılında 44.608 milyon lira iken 2016 yılında 108.074 milyon liraya yükseldi. Sadece Ak Parti döneminde (2003-2016) Hazinden SGK’ya ödenen tutar 1 trilyon 60 milyar 901 milyon liraya ulaşmıştır.

    Hele bir düşünün bu para ile neler yapılabilirdi? Bu köprüler, yollar, şehir hastaneleri, havalimanları milyarlarca dolarlık hazine garantisi ile yapılmak yerine, devlet kasasından çok daha ucuza yapılamaz mıydı?

    ***

    Bu anıları neden anlattım?

    Ak Parti iktidara geldiği ilk yıllarda büyük fikirleri olan bir kadro partisiydi. Sadece “Kamu yönetim reformu” bile başlı başına büyük değişim içeriyordu. Merkezi yapının denetimde güçlenmesine karşılık, hizmetlerin yerelleşmesi ve kamu kaynaklarının etkin kullanımını içeren çok geniş bir projeydi.

    Prof. Dr. Ömer Dinçer’in daha Başbakanlık Müsteşarı iken başlattığı projeye inanılmaz direnç geliyordu. O günlerde Türkiye bugünkü gibi değildi. Özellikle darbeci zihniyet hala iktidarı vermek istemiyordu. Çok ilginç dernekler kuruluyor, Üniversiteler hadlerine olmayan bildiriler yayınlıyor, emekli generaller aktif darbecilik faaliyetlerini sürdürüyordu. Hatırlayın Cumhuriyet mitinglerini…

    Konu hakkında geniş bilgiyi Ömer Dinçer’in yazdığı “Türkiye’de Değişim Yapmak Neden Bu Kadar Zor?” kitabında bulabilirsiniz.

    O günleri hatırlarsanız sürekli her reforma peşinen “hayır cephesi” vardı. Tıpkı bugün her yapılana “evet cephesinin” oluşması gibi.

    AK Parti ilk yıllarında bütçe disiplininden taviz vermeyen, gereksiz her harcamayı kısarak toplam verimliliği artıran bir yönetim sergiliyordu. Hatta hiç unutmam “Konut Edindirme Fonu” diye eskiden kalan fonu bile tasfiye ederek, o zor günlerde vatandaşa para dağıtmıştı. Oysa bugün yeni (örtülü) fonlar kurarak para toplanırken, özellikle gelecek nesillerin gelirlerini ipotek eden çılgın projeler uygulanıyor.

    Yazının devamı için